كردند و به دو شعبه تقسيم شدند : يكى شعبهء آل سفيان كه معاويه و يزيد و نوه‌اش معاويهء ثانى از آن نسلند ، و ديگر شعبهء آل مروان يعنى مروان بن الحكم و فرزندان او . در سال 56 معاويه تصميم گرفت على رغم گذشتگان ، خلافت را در خاندان خود موروثى كند و براى اجراى اين نقشه به مروان بن الحكم عامل و دست‌نشاندهء خود در مدينه دستور داد براى پسرش ، يزيد ، از مردم بيعت بگيرد . براى عملى شدن اين دستور لازم بود قبلا بزرگان قوم به اين كار رضا دهند ، لكن پسر چهار تن از صحابهء بزرگ ، يعنى حسين بن على و عبد اللّه پسر عمر بن الخطاب ، عبد الرحمن پسر ابو بكر و عبد اللّه پسر زبير از قبول اين بيعت و همكارى با يزيد سر باز زدند و مردم هم به تبع ايشان زير بار نرفتند . عاقبت معاويه شخصا به دستيارى عايشه ، از راه تطميع و تهديد از اكثر مردم بيعت گرفت . از چهار نفرى كه با خلافت يزيد مخالف بودند فقط حسين بن على و عبد اللّه بن زبير پس از اعلام خلافت يزيد به جنگ با او برخاستند . قبل از آنكه نتيجهء اين نبرد روشن شود ، معاويه پس از 19 سال سلطنت و چهل سال امارت بر شام درگذشت و يزيد جانشين او گرديد . خلافت يزيد بيش از سه سال و نيم طول نكشيد . وى در اين دورهء كوتاه جز قتل و كشتار و حركات وحشيانه ، عملى انجام نداد . او براى سركوب كردن مخالفين خود دست به كار شد ، و با پول و زور ، زمينهء موفقيت خود را فراهم كرد . عمر بن سعد ، پسر ابى وقاص ، را به جنگ امام حسين فرستاد . امام با اينكه نيروى جنگى كافى نداشت و به پيروزى خود اميدوار نبود ، چون مانند پدر بزرگوار خود حاضر به همكارى با ستمگران و عمال ظلم و زور نبود ، با كمال جسارت و مردانگى به معيت همراهان خود با سپاه يزيد به جنگ پرداخت و مردانه در روز دهم محرم سال 61 هجرى در كربلا به شهادت رسيد . ايى كاش پيروان على به جاى ندبه و زارى در ايام عاشورا چون او و فرزند شجاعش در پيكار با عمال ظلم و فساد جسور و بىباك بودند . واقعهء جانسوز كربلا ، مردم مدينه را عليه يزيد برانگيخت . آنها در سال 66 تصميم گرفتند يزيد را از خلافت عزل كنند ولى يزيد به دست شاميان و يكى از سردارانش قريب 700 نفر از بزرگان قريش و مهاجر و انصار ، و 12 هزار نفر از تودهء مردم را كشت و با خون ، از مردم مدينه براى خود بيعت گرفت . سپس لشكريان او براى سركوبى عبد اللّه بن زبير راه مكه پيش گرفتند . سپاهيان يزيد ، پس از چهل روز محاصره براى سركوبى مخالفين ، خانهء كعبه را سنگباران كردند و قسمتى از آن را سوختند ، با اين حال به تسخير آن توفيق نيافتند . در اين احوال خبر مرگ يزيد رسيد ، و سپاه او دست از محاصره كشيده به شام برگشتند . يزيد عمر كوتاه خود را در شكار ، شاعرى ، باده‌گسارى ، موسيقى و خوشگذرانى سپرى كرد و براى اجراى نقشه‌هاى سياسى خود ، مانند پدر از هيچ عملى ابا نداشت . به گفتهء الفخرى ، وى در سال اول خلافت ، امام حسين را به قتل رسانيد ، و در سال دوم ، شهر مدينه را نهب و تاراج كرد ، و در سومين سال خلافت به كعبه حمله برد .